تاليف شده از ذكر آنها صرف نظر ميكنيم . از نظر ديگر نثر فارسى مكتوب به خط عربى در دورهء سامانيان شروع شده و اين شروع ابتدا چون براى يك دسته احتياجات دينى يا ملى بوده است و عامه در اين ادوار جز زبان فارسى زبان ديگر نمىدانستند مؤلفين كتب مزبور سعى كردند كه تاليفات خود را براى عام المنفعه شدن حتى المقدور به فارسى ساده تاليف كنند ولى چون سر مشقى در پيش نداشتند خواهى نخواهى تحت نفوذ نثر عربى قرار گرفته‌اند و در بعضى از اين كتب مثل تفسير طبرى و تاريخ طبرى و حتى تاريخ بيهقى جمل فارسى عينا در حكم ترجمه تحت اللفظى عبارات عربى است بنا بر اين نثر فارسى در دوره‌هاى اول شروع آن چندان روان و فصيح نبوده و مىتوان گفت اين قسمت از وقتى بمرتبه فصاحت خود رسيده است كه نظم فارسى استحكام فوق العاده پيدا كرده و نثرنويسان تا حدى در معرفت كلام فصيح از غير فصيح نظم فارسى را ميزان قرار داده‌اند در غير از خراسان و ما وراء النهر در ايام حكومت غزنويان به علت اقتدار فوق العاده امراء آل بويه زبان فارسى با وجود آنكه از شعرا خالى نبوده است در مقابل زبان عربى چندان رونق و رواجى نداشته بخصوص كه امراء آل بويه به علت رقابت شديد با خلفاى عباسى دربارى داشتند كه مركز علماء و شعراى عربى زبان بود و بمناسبت تشريفات زياد كه از ايشان ميكردند شعرا و ادباء